Uzmanlarımız

Art Terapist Çetin Özbey( Kimdir? )
Ruh Sağlığı

Çocuklarda Saldırganlık

Saldırganlığın temelinde yer alan olası etkenler şunlardır:

  • Aile içi şiddete tanık olma.
  • Anne baba tarafından şiddet görme.
  • Saldırgan davranışları olan biri(leri)ni model alma.
  • Çocukla anne baba arasında duygusal kopukluk.
  • Ailenin tutarsız eğitim yaklaşımı.
  • İsteklerinin sık sık engellenmesi.
  • Bebeklikten itibaren öfke kontrolünün verilmemesi.
  • Şiddet içerikli program ve filmleri seyretme.


Saldırganlık insanda var olan güçlü bir içgüdüdür; fakat insan içgüdülerini kontrol etmeyi öğrenen bir varlıktır. Dolayısıyla çocuk içindeki saldırganlık dürtüsünü kontrol etmeyi öğrenmemişse, canı her istediğinde zarar verici eylemlerde bulunur. Bütün bebekler oyuncaklarını kırma eğilimi içindeler; bu eylemlerin nedeni hem merak hem de saldırganlığın dürtüsel olarak dışa yansımasıdır. Hem eşyalara hem de insanlara zarar veren çocuğun davranışları kimi ebeveyn tarafından olumlu karşılanır, hatta çocuğu ödüllendirici tepkilerde bulunulur; fakat çocuk büyüdükçe saldırgan eylemleri olumsuz geribildirimler alır, artık eskisi gibi anne baba tarafından onay almaz. Çocuk, zamanla zarar verme amacı taşıyan güdülerini kontrol altına almayı öğrenir.

Öfkeli hallerde, öfkesini kontrol altına almayı öğrenemeyen çocuklarda saldırganlık alışkanlık haline gelir. Bebekler öfkelerini ağlayarak meydana çıkarırlar. Çocuklarda özellikle iki yaş civarında öfke patlamaları sık yaşanır. Öfke anında çocuk sakinleştirilmezse ve öfkesi doğru olarak yönlendirilemezse saldırgan davranışlar ortaya çıkar.

Kimi anne baba, çocuğun saldırgan davranışları karşısında çocuğu alkışlamayı sürdürür ve çocuğun saldırgan davranışları çoğalınca ve ciddi boyutlarda rahatsız edici olmaya başlayınca, yalvararak çocuğu durdurmaya çalışır; fakat çocuk kendi üzerindeki denetimini elinde bulundurduğu için, olumlu anlamda bir değişim görülmez ve saldırganlık çocukta kalıcı olur.

Bazı evlerde çocuğun özgürlük alanı daraltılır ve ev içindeki davranışları kısıtlanır. Evin her tarafı süs eşyalarıyla doludur. Dolaplar çekmeceler çocuğun ulaşabileceği ve açabileceği durumdadır. Çocuk bir şeye elini atamaz; çünkü anne gölge gibi çocuğun peşindedir. Çocuğun çekmecelere dokunmasına izin verilmez, çocuk bir şeyi kırınca ardından şiddete dayalı ceza alır. Çocuk engellendikçe öfkesi artar ve engelleri aşmak için saldırıya geçer.

Bazı babalar ise, çocuğun saldırganca davranışlarını övmeyi, çocuğun ilerleyen yaşına rağmen sürdürür: "Tıpkı babası gibi cesur." "Aferin, korkma, önüne gelene vur ki, herkes senden korksun!" "Bir vuruşta deviriyorsun," gibi sözler çocuğu saldırgan yapar.

Şiddet içerikli film ve programların çocukları saldırganlaştırdığı kesinlik kazanmıştır. Özellikle ilköğretim çağındaki çocuklar, filmlerdeki kahramanları model alırlar.

Aile ortamındaki kavgalar, çocuğun anne ve/veya baba tarafından dövülmesi çocuğun saldırgan bir kişilik kazanmasında oldukça etkilidir. Çünkü çocuk devamlı azarlanır ve dövülürse kendini değersiz hisseder. Dolayısıyla kendine değer kazanmak için saldırgan davranışlarda bulunma eğilimi baş gösterir.



1234

Yorum Ekle

Web Tasarım Data1        

İsim Bankası

Reklam Verin

Tatlı Sözlük